Profil rynku

Opakowania aktywne i inteligentne

Obecnie opakowania stosuje się do większości produktów sprzedawanych na rynku. Rynek opakowań charakteryzuje się dynamicznym rozwojem, wynikającym ze wzrostu ilości produktów wymagających opakowań oraz powstawaniem nowych, tańszych i lepszych technologii, zapewniających bezpieczeństwo produktu i funkcjonalność jego opakowania. Nowe technologie umożliwiły rozwój opakowań aktywnych i inteligentnych. Opakowania takie, oprócz podstawowych funkcji tradycyjnego opakowania, czyli ochrony produktu przed działaniem czynników zewnętrznych oraz zachęceniem klienta do zakupu, mają także współdziałać z opakowanym produktem i informować klienta o jego stanie i jakości.

Zadaniem opakowań inteligentnych (głównie indykatorów) jest informowanie potencjalnego nabywcy o stanie jakościowym zapakowanego produktu. Zazwyczaj informacja o zagrożeniu ma postać barwnego wskazania. Opakowania indykatorowe stosuje się do produktów wrażliwych na zmiany czynników zewnętrznych oddziaływujących na produkt, głównie takich jak temperatura, wilgotność itp. Dlatego też opakowania inteligentne znalazły bardzo szerokie zastosowanie w branży produktów spożywczych i farmaceutycznych. Do najbardziej popularnych indykatorów należą wskaźniki czasu i temperatury (z ang. Time-Temperature Indicators), wilgotności oraz tlenu.

Dane o rynku TTI

Najważniejsze dane o rynku opakowań inteligentnych:

  • Największy udział na rynku opakowań inteligentnych mają indykatory TTI (ponad 90% rynku – rok 2006)
  • Oszacowane na rok 2007 obroty rynku TTI stosowanych tylko do produktów spożywczych to 101 mln USD
  • Dynamika rozwoju rynku opakowań inteligentnych określona jest na poziomie 30% w skali roku
  • Najbardziej rozwiniętymi rynkami TTI są USA, Europa Zachodnia i Japonia

Time-temperature indicator (TTI)

Indykator TTI (Time Temperature Indicator) rejestruje przebieg czasowy temperatury produktu, do którego jest zaaplikowany. Zmiana temperatury powyżej zadanej i po określonym czasie jest rejestrowana, jako widoczne, nieodwracalne wskazanie w postaci zmieniającej się barwy na indykatorze. W urządzeniu TTI nie powinno występować wskazanie nieistotnych w czasie wzrostów temperatur, dopóki monitorowany produkt nie straci swojej jakości i będzie istniało realne niebezpieczeństwo jego spożycia lub gdy produkt nie będzie się nadawał do  ponownego umieszczenia w pierwotnych warunkach składowania.

Przykład działania indykatora TTI informującego o rozmrożeniu produktu

Zastosowanie TTI

Monitoring temperatury w transporcie i składowaniu

Konieczność monitoringu temperatury wynikająca z norm HACCP. Indykatory takie są stosowane jako alternatywa dla innych systemów monitoringu. Są to zazwyczaj droższe indykatory, mogące pokazać informacje o przekroczeniu kilku temperatur, dla kilku czasów ekspozycji indykatora w wyższych niż zakładana temperatura (dywersyfikacja zagrożenia związanego ze stanem monitorowanego produktu). Stosowane zwykle przy opakowaniach zbiorczych w transporcie produktów wymagających temperatur mrożenia jak i chłodzenia.

Żywność mrożona i chłodzona

Stosowane bezpośrednio do pojedynczego opakowania, głównie spożywczych produktów mrożonych i chłodzonych.

Leki i produkty farmaceutyczne

W przemyśle farmaceutycznym część leków sklasyfikowana do grupy CRT (controlled room temperature) wymaga składowania w odpowiednich temperaturach.

Branża medyczna

Składowanie i transport krwi, organów medycznych, szczepionek itp.

Produkty chemiczne

Produkty chemiczne wymagające składowania w odpowiednich temperaturach – farby, kosmetyki itp.